مسئله ساختمانهای نیمهکاره بحث تازهای نیست؛ نزدیک به دو دهه است که درپی ورود افراد غیرمتخصص به چرخه ساختوساز و نبود نظارت، پروژههای رهاشده در سطح شهر رو به افزایش است.
به گزارش خبرنگار خانه نیوز زهرا پیربداقی، مسئله ساختمانهای نیمهکاره بحث تازهای نیست؛ نزدیک به دو دهه است که در پی ورود افراد غیرمتخصص به چرخه ساختوساز و نبود نظارت، پروژههای رها شده در سطح شهر روبه افزایش است، به طوری که هر روز از زیبایی بصری شهر کاسته میشود. این در حالی است که تهران روزگاری در محاصره باغهایی بود که وسعتش به چندین هکتار میرسید، اما امروز علاوه بر رویش آسمانخراشها شاهد افزایش ساختمانهای نیمهکارهای هستیم که تعدادشان براساس آمار منتشرشده به ۱۲۹۵ پروژه میرسد. از وضعیت تورم و گرانی مصالح ساختمانی اینطور استنباط میشود که تعداد این ساختمانهای نیمه-کاره رو به فزونی خواهد بود.
همچنین اغلب این پروژهها بین ۵ تا ۸ طبقه هستند و بیشتر در مناطق یک تا هشت پایتخت به چشم میخورند. بنا به گفته کارشناسان ساختمانهای نیمهکاره در بلندمدت علاوه بر آلودگی بصری، پیامدهای اقتصادی و زیستمحیطی به دنبال خواهند داشت. همچنین تهدیدی برای ساختمانهای مجاور و جان شهروندان به شمار میروند. بنابراین ضروری است برای کاهش زیان و خسارت ناشی از عملیات ساختمانی بر محیطزیست، سیمای شهر و ایمنی شهروندان تمهیداتی از سوی دولت در جهت کاهش این پروژهها اندیشیده شود.
روزنامه «خانمان» در شماره امروز به بررسی «چرایی افزایش پروژههای ساختمانی نیمهکاره» پرداخته است که در ادامه میخوانید.
تبعات نیمهکاره بودن ساختمانها
عباس اکبرپور، دبیر انجمن مهندسان راه و ساختمان به «خانمان» گفت: ۷۰ درصد اقتصاد کشورها به حوزه ساختوساز وابسته است، به این معنی که چرخ اقتصادی کلیه صنایع به واسطه این صنعت میچرخد. به طوری که اگر بخش ساختوساز با چالشی مواجه شود، اقتصاد کشور و صنایع وابسته هم متاثر خواهند شد.
وی یادآور شد: نیمهکاره بودن پروژهها تبعات مختلفی دارد که میتوان به اختلال در روند اشتغال اشاره کرد. همچنین فرآیند گردش سرمایه مختل میشود و به تبع آن انگیزه تولیدکنندگان پایین میآید که درنتیجه قطار اقتصاد کشور کندتر حرکت خواهد کرد. از همه مهمتر موجب کاهش عرضه و گرانی ملک میشود، چون میزان عرضه ملک اداری، تجاری و مسکونی کاهش مییابد. این موارد از اثرات مستقیم پروژههای نیمهکاره بر اقتصاد کشور است.
وی افزود: اما پیامد دیگر اثرات زیستمحیطی است که موجب آلودگی، انسداد شبکه دفع آبهای سطحی، تجمع چهارپایان و انواع حشرات میشود. ازسوی دیگر این بهمریختگی و نازیبایی شهری، آرامش را از ساکنان اطراف پروژه سلب خواهد کرد و اثرات روحی و روانی در پی خواهد داشت.
دبیر انجمن مهندسان راه و ساختمان اظهار کرد: همچنین به علت نیمهتمام بودن پروژهها، پرداخت عوارض شهرداری تکمیل نمیشود که منجر به کاهش بودجه زیباسازی شهر میشود. ناگفته نماند برای ساختمانهای مجاور در صورت وقوع زلزله تهدیدی به شمار میآید، چراکه در بیشتر مواقع اسکلتها به صورت خالجوش متصل میشوند و اتصالات محکمی نیستند. بنابراین هنگام وقوع زلزله، امکان ریزش و آسیب به ساختمانهای مجاور وجود دارد.
دلایل نیمهکاره بودن ساختمانها
اکبرپور در پاسخ به این سوال که تورم و افزایش قیمت مصالح ساختمانی چقدر بر نیمهکاره شدن ساختمانها موثر است گفت: عوامل مختلفی بر نیمه کاره شدن ساختوسازها تاثیر داد که میتوان به اخذ مالیات اشاره کرد که از ساختار یکسان و یکنواختی برخوردار نیست و مدام در حال تعدیل است. همچنین افزایش قیمت مصالح ساختمانی، توان مالی تولیدکنندگان را کاهش میدهد. از سوی دیگر تورم لجامگسیخته مسکن طی چند سال اخیر بازار ساختوساز را بسیار تحت تاثیر قرار داده است، به طوری که در حال حاضر در رکود به سر میبرد. عامل مهم دیگر تسهیلاتی است که بانکها با نرخ بهره بالا در اختیار تولیدکنندگان میگذارند که موجب میشود تولیدکننده پروژه را نیمهکاره رها کند، تا بلکه در آینده به اتمام برساند، چراکه با افزایش تورم سود بیشتری عایدش خواهد شد.
نسخه رفع چالش نیمهکارهها
دبیر انجمن مهندسان راه و ساختمان تشریح کرد: برای رفع چالشهای حوزه ساختوساز راهکارهایی به صورت قانون تدوین میشود، اما از نظر متخصصان این حوزه استفاده نمیشود. به همین علت با نقصها و خلأهای قانونی مواجه هستیم که تبعات آن کاملا مشهود است. همچنین تا به امروز در حوزه ساختوساز هیچگونه پژوهش فراگیر میدانی نداشتیم. به طوری که از سلایق مصرفکننده اطلاعاتی نداریم. این در حالی است که با توجه به فرهنگ و اقلیم هر منطقه، سلیقهها متفاوت است.
اکبرپور در پاسخ به این سوال که آیا دومرحلهای شدن صدور پروانه ساخت عاملی برای جلوگیری از نیمهکاره ماندن ساختمانها است یا خیر، گفت: زمانی که پروانه ساختوساز صادر میشود، دو سال به تولیدکننده فرصت میدهند که کار را آغاز کند، اما زمانی برای پایان کار تعیین نمیشود، به همین علت سازنده ساختمان را به حال خود رها میکند. بنابراین باید برای رفع این مشکل تمهیداتی اندیشیده شود که یکی از آنها دومرحلهای شدن صدور پروانه ساختوساز است. البته دولت میتواند سیاستهای تشویقی به کار بگیرد تا پروژه بهموقع به اتمام برسد.
وی افزود: متاسفانه خلأ قانونی در این زمینه موجب شده تا طی چند دهه اخیر، شاهد افزایش ساختمانهای نیمهکاره باشیم. بنابراین باید تعیین تکلیف ساختمانهای نیمهکاره و تبعات جبرانناپذیر ناشی از آنها مورد توجه مسئولان قرار گیرد.
دبیر انجمن مهندسان راه و ساختمان با بیان اینکه دولت هیچگاه از توان و ظرفیت دانشگاهها در بهبود شرایط حوزه ساختوساز استفاده نکرده است، گفت: حتی یک مرکز علمی و تحقیقاتی در کشور نداریم که پژوهشهای دانشگاهی را هدایت کند. اکثر تصمیمات توسط مدیران میانی گرفته میشود که از علم روز دنیا عقب هستند و به روز نشدهاند.
اکبرپور در پایان گفت: اکثر قوانین کشور تنبیهی هستند. ما باید نگرشمان را عوض کنیم و قوانین تشویقی را جایگزین کنیم. با بهکارگیری این قوانین تولیدکنندگان انگیزه پیدا میکنند تا ساختمانهای نیمهکاره را به اتمام برسانند. از موارد تشویقی میتوان به کاهش بیمه، مالیات، عوارض و بهره بانکی اشاره کرد.
انتهای پیام/
