به گزارش خانه نیوز، در حالی قرار است در قالب نهضت ملی مسکن ۴ میلیون مسکن در کشور ساخته شود که این طرح تنگناها و چالشهای اساسی دارد که باید برای حل آنها چارهاندیشی شود. هفت چالش اساسی که در صورت بیتوجهی به آنها تحقق هدفگذاری این طرح بزرگ را با موانعی مواجه خواهد کرد، عبارتند از: کمبود منابع صندوق ملی مسکن؛ عدم امکان تحقق پرداخت ۲۰ درصد تسهیلات به بخش مسکن؛ مشکلات ناشی از تغییر کاربری، افزایش تراکم و مالکیت اراضی واگذارشده توسط دستگاههای اجرایی؛ بالا بودن هزینه آمادهسازی اراضی الحاقی و توسعه منفصل؛ نامشخص بودن محل تامین هزینههای فراهم کردن زیرساختها در اراضی ملی؛ عدم تدقیق سازوکار تامین خدمات ساختمانی؛ و نیز الگوها و شیوههای ساخت سنتی. هر کدام از این تنگناها به عنوان سدی در برابر اجرای پروژه نهضت ملی مسکن قد علم کرده که موفقیت این طرح را با دشواری مواجه ساخته است. در این بین کارشناسان و صاحبنظران پیشنهاداتی را برای جلوگیری از تجارب ناموفق مسکن مهر در طرح نهضت ملی مسکن ارائه میکنند و تاکید دارند که دولت باید از نظرات متخصصان و حرفهمندان در این زمینه استفاده کند.
الگوی مالی نامناسب، ضعف مسکن ملی
در همین راستا محمد مرتضوی، رئیس انجمن انبوهسازان استان گلستان که مجری پروژه مسکن مهر نیز بوده است، گفت: اساسا نهضت ملی مسکن از الگوی مالی مناسب و کارآمدی برخوردار نیست. به طور متوسط برای اتمام یک واحد ۷۵ و ۸۰ مترمربعی حدود یک میلیارد تا یک میلیارد و ۲۰۰ میلیون تومان نیاز است. از این میزان حدود ۵۵۰ میلیون تومان مربوط به تسهیلات است و باقی مبلغ را که حدود ۶۰۰ میلیون تومان است باید متقاضیان پرداخت کنند. در این بین گروههای هدف که شامل دهکهای ۲، ۳، ۴ و حتی ۵ هستند، از توان مالی مناسبی برای پرداخت آورده نقدی برخوردار نیستند. هماکنون بخشی از این اقشار با کمترین درآمد گذران عمر میکنند و به هیچ عنوان توانایی پرداخت این مبالغ را ندارند.
مرتضوی ادامه داد: این عده همواره در بین تورم و سرانه درآمدی اندک درگیری دارند و تنها میتوانند خوراک خود را تامین کنند. بنابراین انتظار پرداخت این مبلغ توسط این قشر انتظاری کاملا بیراههای است. در این بین نباید فراموش شود این عده به هیچ عنوان توانایی پسانداز را نیز ندارند.
ارائه ناچیز تسهیلات بانکی
وی بیان کرد: در بخش تسهیلات بانکی هم تنها بانک مسکن به صورت تخصصی فعالیت میکند که این بانک نیز ارائه وام به پروژههای خودمالکی را کاملا قطع کرده است. هماکنون این بانک هیچ حمایتی از پروژههای خودمالکی ندارد، مگر استثنایی که توسط کمیسیونها در سطح ملی مورد بررسی قرار گرفته باشد که این موضوع مورد بحث ما نیست.
به گفته این انبوهساز، بانک مسکن تمام توانایی و منابع خود را برای تکمیل و تعریف پروژههای دولتی گذاشته است. سایر بانکها نیز با یک رقم اندک با تسهیلات ۳۵۰ میلیون تومانی بازار خصوصی را حمایت میکنند که با این ارقام این طرح بزرگ به سرانجام نمیرسد.
وی در ادامه افزود: اگر متوسط هزینه ساخت را مترمربعی ۱۰ تا ۱۲ میلیون تومان در نظر بگیریم، این رقم تنها ۲۵ درصد هزینه کل را پوشش میدهد و متاسفانه این بانکها به صورت اقساطی فعالیت نمیکنند و برای سازنده بازگرداندن این هزینهها به صورت یکجا نشدنی است. به هر روی حمایتهای تسهیلاتی اندک و ناچیز است. در این بین بانک مسکن نیز از منابع کارآمدی برخوردار نیست و حتی پروژههای ملی نیز نمیتوانند از منابع این بانک بهره ببرند.
ناتوانی قشر ضعیف در بازپرداخت تسهیلات
مرتضوی ادامه داد: علاوه بر مشکلات ذکرشده پیمانکار باید از موانع اخذ مجوز و معارضین زمین بگذرد تا بتواند فعالیت خود را شروع کند. حتی پس از اخذ تسهیلات، بازپرداخت تسهیلات نیز قصه پرغصه دیگری است. چرا که برای بازپرداخت وام ۶۰۰ میلیونی باید متقاضی هر ماه ۱۲ میلیون بپردازد که کار بسیار مشکلی برای دهکهای پایین جامعه است.
به گفته این انبوهساز، هم اکنون حداقل حقوق حدود ۹ میلیون تومان است. چگونه دولت انتظار دارد این دهکها هر ماه ۱۰ تا ۱۲ میلیون تومان بپردازند. این موضوع نشان میدهد دست آنهایی که از حداقل حقوق برخوردارند، عملا از این طرح قطع شده یا قطع خواهد شد.
راهکار موفقیت نهضت ملی مسکن
این سازنده مسکن در بخش دیگر سخنانش تاکید کرد: با تمامی این اوصاف، الگوی مالی فعلی مسکن به هیچ عنوان موفق نیست و وضعیت کنونی و میزان پیشرفت ۲ تا ۲۰ درصدی اکثر این پروژهها نشان از سرّ درون دارد.
به گفته وی، راهکار موفقیت این طرح تنها در سوق دادن بخشهایی از طرح نهضت ملی به سمت مسکن مشارکتی، تهاتری و سند اجارهداری است تا از این طریق بتوانیم شاهد گامهای مطلوب در این بخش باشیم. سند اجارهداری، مناسب اقشاری است که به هیچ عنوان توانایی خرید ملک در وضعیت فعلی را ندارند، اما یک عمر چشمانتظار مسکن مطلوب و قابل قبول هستند. این عده بعد از یک دوره تنفس میتوانند وارد چرخه خودمالکی شوند.
ناتوانی متقاضیان در پرداخت سهم آورده
همچنین علی حسینی، عضو انجمن صنفی انبوهسازان استان قزوین با بیان اینکه مقرر شده بود ۲۴ هزار واحد مسکن نهضت ملی در قزوین ساخته شود، اظهار کرد: بنا بر آخرین آمارها تنها ۳ هزار واحد آنهم به اصرار دولت شاید تا پایان سال برای عرضه آماده شود.
وی گفت: در حالی شهروندان از دیرکرد واحدها گلایه دارند که یک رأس چالش خود آنها هستند، چراکه متقاضیان توان پرداخت آورده اولیه خود را ندارند. در ثانی، برخی دیگر به علت هزینه ۸ میلیونی بازپرداخت اقساط این واحدها امید خود را برای خانهدار شدن از دست دادهاند و در برخی موارد مجبور به انصراف شدهاند.
مسکن ملی با شعبدهبازی به اتمام نمیرسد
این سازنده مسکن با اشاره به اینکه نهضت ملی مسکن با شعبدهبازی به اتمام نمیرسد، گفت: طبق مصوبه شورای عالی شهرسازی و معماری در ۲۴ فروردین امسال با حضور رئیس جمهور قرار شد یک سوم هزینههای زیرساختها همچون آب، برق و گاز از سوی وزارت راه و شهرسازی از محل صندوق ملی مسکن و یک سوم دیگر از طرف وزارت نیرو و یک سوم نیز از سوی مردم تامین شود؛ که این موضوع به نوبه خود تاثیر بسزایی در تسریع روند ساختوسازها دارد. در حال حاضر در استان قزوین هر سه رأس نتوانستهاند به تعهدات خود عمل کنند.
این سازنده بیان کرد: البته تعدادی از متقاضیان تا به امروز دو مرحله آورده ۴۰ میلیون تومانی را پرداخت کردهاند، اما هنوز نقطه جغرافیایی مسکن برای آنها مشخص نشده و تقریبا در بلاتکلیفی هستند.
وی این بینظمی را در ناهماهنگی دستگاهها و نبود دانش تخصصی دانست و خاطرنشان کرد: موارد ذکرشده موضوعاتی هستند که سابق بر این هم بر طرحهای مسکنی سایه افکنده بود، اما نمیدانم چه اصراری بر تکرار تجربههای ناموفق در ایران وجود دارد.
انتهای پیام/
